EN
He aha te Taima Ōra me pēhea te whakamātautau i te whakamātautau?
I ngā meneti tātai ki te whakamātautau ōra: Te Huringa Matua i te Whakaaro mō te Whakamātautau
Ko ngā rākau whakamātautau wāhi o mua i tēnei wā he rākau e whakamahi ana i ngā whakamātautau pū, pērā i te 15 meneti i ia rā, ahakoa ngā āhuatanga o waho. Ko te raru? Ka whakamātau i te wai nui i ngā wā e hāngai ana i te uku me ngā ua, engari ka whakamātau i ngā rākau i ngā wā o ngā hau mātāu kaha e kitea ana i tēnei wā. Ko ngā taima whakamātautau mātauranga e whakamātau i tēnei raru katoa mā te whakamātau i ngā wā whakamātautau i runga i ngā whakamātautau. I le wā i tēnei, kāore ngā taima whakamātautau e whakamahi i tēnei tau, engari e whakamātau ana i ngā wā whakamātautau i runga i ngā āhuatanga ake o te whenua. He tauira, i te wā o ngā hōkū, he iti noa ngā tāngata e whakamātau ana i te 60% o te tāpiri, engari i ngā marama o te tau, he rua ngā tāpiri e hiahiatia ana. Ko te take i tēnei e mahi pai ana ko te whakamātau i ngā hāngai o ngā rākau i tēnei wā. Kātahi anō ngā kaiwhakamahi whenua e whakamātau ana i ngā whakamātautau, engari e whakamātau ana i ngā wā o ngā tau, ngā hāngai o ngā oneone i runga i ō rātou whenua, me ngā hāngai o ngā wāhi iti i ngā rārangi o ngā rākau.
Pehea ngā Taima Ōra i te Whakamāhua i te Hiahia Wai o ngā Tāwhara ki ngā Tohu Wā I Taea Te Whakamāhua
Ko ēnei rākau e whakamāhua ana i ngā hiahia wai o ngā tāwhara e rere ana ki ngā tohu wā e whakamāhua ana mā te whakamāhua matematika e hono ana ki te whakamāhua o te whakamāhua (ET), te ua, me ngā raraunga mo te wai o te one. Mēnā ko te wā tuatahi o te taima ko ngā miniti 20 (100%), ka whakamāhua te rākau i te wā i te whakamāhua:
- Ko te pānga 30% o te ET e whakamāhua ana i te tohu 130% (ngā miniti 26)
- Ko te huinga ua 20% e whakamāhua ana i te whakamāhua ki te 80% (ngā miniti 16)
Ko ngā rākau e whakamāhua ana i ngā whakauru mai i ngā pūnaha ā-taki, ngā kaitohutohu ET, i ngā kaitohutohu o roto hei whakamāhua i ēnei whakamāhua wāhanga. He mea matua, ko tēnei whakautu whakamāhua e whakamāua ana i te mahinga o te whakamāhua i ngā momo one—ka whakakorehia te whakamāhua kōrero i ngā one harakeke e iti ana te whakamāhua, ā, ka whakakorehia te whakamāhua iti i ngā one kōpū e rere ana te wai—kāore he whakamāhua ā-ringa.
Te Whakauru i ngā Taima Ōra ki ngā Pūnaha Whakamāhua Mātauranga
Te Whakauru i te API i te Whakamāhua i ngā Kaitohutohu ET me ngā Kaitohutohu Wai o te One
Mā ngā taima hāngai mātauranga e mahi ana i tēnei wā i ngā rākau whakamātau wāhi, mā ngā hononga API tātai, ā, ka taea e ngā taima nei te whakawhitinga i te wā pūmau ki ngā kaitohutohu evapotranspiration me ngā kaitohutohu hukapapa. Ko te kaitohutohu ET he rākau whakamātau āhua rākau āhua, e tuku ana i ngā tohutohu hei whakamātua i ngā wā whakamātau i te kitea ai ngā hāngai ake o ngā tipu. I tēnei wā, ko ngā kaitohutohu iti o te hukapapa e mahi ana anō i ō rātou mahi, e whakamātua ana i te whakamātau katoa i te wā o te ua, i te wā hoki e hukapapa ana te whenua. Ko te whāinga o tēnei, kāore he rākau whakamātau tātai e whakamātua ana i ngā taima tātai kua roa kē. Engari, he rākau whakamātau e whakamātua ana i ia hāora, e whakamātua ana i ngā rākau kia ora ai ngā taketake, kāore he whakamārama tonu mai i te tangata. I ngā whakamātau ā-wāhi i tāpae mai i tē tau kua pahure, i tango ngā rākau whakamātau nei i te wai kua rere mai i ngā rākau whakamātau mātātoko mātātoko i te 18%.
Te whakauru i ngā kaitohutohu tātai kua roa: He aratohu whakamāhi i ngā hāngai e 4
Ko te whakamātua i ngā rākau whakamātautau wāhi o mua ki te hanga hāngā taima ā-ōrau he mea māmā, ā, he iti ngā utu. Whai i tēnei hāhanga e whā, kua whakamātauria:
- Te Tātari i te Whakamāhi : Whakamātauria te hāngā o te kōnaha (he 24V AC i te nuinga o ngā wā) me ngā whakamāhi mō te whakamahi i te wāhanga āwhina
- Whakauru Pūnaha : Whakamātua te wāhanga taima i tēnei tāwhai i te kōnaha i roto i tēnei pākete kāore he wāhi mō te wai, ā, whakauru ngā kawhe hāngā me ngā kawhe wāhanga i runga i ngā whakamārama o te kaiwhakamāhi
- Te Tikanga Whakamātua : Whakauru ngā tauwhāinga pūmau mō ngā rākau me ngā raraunga ET o te rohe i ngā pūnihi pūkenga mō te wāhanga wāhanga, i ngā pūnihi wāhanga rorohiko rānei
- Te Whakamātautau Whakamātauria : Whakamātua ngā hāhanga whakamātua i te wā e whakamātauria ana ngā raraunga wāhi o te wai i te oneone hei whakamātua i ngā hāngā ā-ōrau
Ko tēnei whakamātua e mau tonu ana i ngā inohanga o mua i ngā rākau, ā, e whakamānui ana i te whakamāhi o tēnei wāhanga. Ko ngā rōpū tiaki i ngā wai taiwhenua e rapu ana i te 63% o ngā kaiwhakamahi i tēnei hāhanga—ka whakaatu i tana whakamāhi, ā, i tana whakamāhinga.
Ngā Hua Whakamāhinga o te Whakamāhinga me ngā Rāhui o te Wāhanga ā-Ōrau
Tohu i te Tātai: Te Whakamāmā i te Whakamātautau i te Wai o mua i te 27% me ngā whakamāmā i te whakamātautau i te wai i te 18% i te tātai pūmau
I tēnei wā, i tēnei āhuatanga o te tau 2023 i tātai i ngā pāmu tauhokohoko e 42, kua kitea e ngā kairangahau he mea hāngai ki ngā ara whakamātautau i te wai. I te wā i rere mai ai ngā kaiwhakamahi i ngā whakamātautau i te wā tuanui ki ngā whakamātautau i te wā i te ōrau, kua māmā ake te whakamātautau i te wai o mua i te 27% i te tātai pūmau. Mō ngā mea pērā i ngā pāmu āwhina, ngā pāmu rākau karaka, me ngā whakamātautau i te wai mō ngā turanga kākāriki, i tēnei ara kua māmā ake te whakamātautau i te wai i te 18% i te tātai pūmau, ā, i te wā anō i tātai ai te kounga o ngā hua. Ko te take i tēnei ara e mahi pai ana ko tana whakamāmā i a ia i ngā rerekētanga o te āhua o te rangi. Ki te mākū, ki te makariri, ka mōhiotia e te pūnaha te whakamāmā i te whakamātautau i te wai, kia tika tonu te mākū o te oneone, kāore he tangata e hiahia ana ki te whakamāmā i ngā whakamārama ā-ringa. Me he aha anō te mea hāngai? Kāore ngā whakamāmā nei i kitea i ngā whakamātautau i te whare pukenga anake, engari i mahi hoki i ngā pāmu katoa i te ao.
Te Āhua Tāwhai o te Rārangi Matua: He aha ngā whenua tākiri e whakamāngai ana i te rāwekenga o te whakamātautau 12%
Ko ngā kaitātari huinga he pai tonu i nui ngā āhuatanga, engari he uaua ki ngā whenua tākiri. Ko te raruraru i tēnei he te iti o te hāere o te wai i roto i ēnei whenua. Ka tū tonu te mātātoko i te wā roa atu i te whakamātautau ET, nō reira ka tātari anō te kaitātari i te wai i mua i te whakamātautau i te wā i tātari ai i mua. I tēnei tau i tāpapa mai ai tēnei whakamātautau e te Hāhi o ngā Pūtaiao o ngā Whenua, kāore he whakamātautau anō, he 12% te whāinga o te whakamātautau pūmau i ēnei whenua tākiri. Me whakamahi ngā kaihāpai i ēnei āhuatanga i ngā kaitātari mātātoko whenua hei whakamāngai i ngā tohutohu o ngā kaitātari, i te wā e kore ana te whenua e whiwhi i te wai i te wā e taea ana. Ko ngā mea e kitea ana i tēnei he te take i tēnei ngā pūnaha mātauranga e hiahiatia ana te ārahitanga o te tangata. Ahakoa te pākeke o ngā pūnaha, he raraunga ōrite o te ao tūmati e hiahiatia ana kia mahi tika i ngā āhuatanga rerekē o ngā pākākā.
FAQ
He aha te kaitātari huinga?
Ko te taima hāngaitanga he rākau whakamātautau mātauranga mō te whakamātautau i ngā wā o te whakamātautau i ngā wāhi e whai ana i ngā āhuatanga o te wāhi i tēnei wā, pērā i te whakamātautau i ngā wāhi, ngā ua, me ngā rere o te wai i te oneone.
He aha ngā whai hua o ngā taima hāngaitanga mō te whakamātautau?
Ko ngā taima hāngaitanga e whakamārama ana i te whakamātautau i te wai ki te whakakore i te whakamātautau kaha, me te whakamātautau iti, e whai ana i ngā āhuatanga pērā i ngā huringa āhua, i ngā momo oneone, e whakawhitinga ana i ngā whakamātautau nui o te wai me te whakapakari ake i te hauora o ngā kākano.
He whai whāinga ngā taima hāngaitanga ki ngā rākau whakamātautau o tēnei wā?
Āe, ko ngā taima hāngaitanga e whai whāinga ana i ngā rākau whakamātautau o tēnei wā mai i ngā hononga API, ā, e whai whāinga ana hoki i ngā rākau o mua i tēnei wā i tēnei hāhā e whā.
He aha ngā raru o ngā taima hāngaitanga?
Might ngā taima hāngaitanga e raru ana i ngā oneone kākāriki, i reira he iti te hāere o te wai, ā, he raru te whakamātautau kaha. Ko ngā kaiwhakamātautau o te wai i te oneone e hiahiatia ana hei whakamārama i ngā whakamātautau mātātū i ēnei āhuatanga.